Emekli Hekim Çalışma Raporu 2014-2016

Emekli Hekim Komisyonu ATO Emekli Hekim Komisyonu, 4 Mart 2012’de düzenlenen emekli hekim kahvaltılı toplantısında seçilen Yürütme Kurulunun ATO Yönetim Kurulunun aldığı kararla Komisyona dönüştürülmesiyle oluşturulmuştur.

2014-2016 Dönemi Komisyon üyeleri Dr. Utku Özcan (Başkan), Dr. Derman Boztok (Sekreter), Dr. Ayten Hatiboğlu, Dr. Hale Efem, Dr. Nilay Ülkü, Dr. Celalettin Güner, Dr. Gönül Gürkaynak, Dr. İncilay Kılıç, Dr. Gültekin Erdoğan, Dr. Mehmet Çakmak ve Dr. Gonca Parlak’tan oluşmaktadır.

EHK önceki dönemde uygulanan emekli hekim anketi sonuçlarını temel alarak çalışmalarını sürdürmüştür. Ankette başlıca sorunlar olarak ekonomik güçlükler, sağlık bakım gereksinimleri, sosyal iletişimde meslektaşlar arası haberleşme ve dayanışmada yetersizlik gibi konular öne çıkmış; Odadan beklentiler arasında daha iyi iletişim, dayanışma ve birlikte sorun çözmenin geliştirilmesi, sağlık kuruluşlarında emekli hekimlere daha fazla kolaylık ve özen gösterilmesinin, evde bakım desteğinin sağlanması ve sosyal-kültürel toplantıların artırılması belirtilmişti. Emekli Hekim Komisyonu, emekli hekim maaşlarında iyileştirme yapma gayretlerini en önemli amaç olarak belirlemiştir. Konu, Türk Tabipleri Birliğinin de başta gelen talebi ve eylem alanı durumuna gelmiştir. Geçmiş on yıllardaki maaşlardaki gerileme, Sosyal Güvenlik Kurumu ile yapılan yazışma sonucu yıllara göre ve diğer mesleklerle karşılaştırılmak üzere döküm olarak elde edilmiştir. Kabaca hekimler diğer mesleklerin yarısı kadar emekli maaşı almaktadırlar. Bu haksız durum, bir an önce iyileştirme istemi ile karar vericilere baskı oluşturularak gündemde tutulacaktır. Bu amaçla, emeklilik konusunda uzmanlığı olan kişiler ve TBMM’de konuyla ilgili yasa tasarısı hazırlayan milletvekilleriyle ortak çalışma planları değerlendirilmiştir. 25 Mayıs 2013 tarihinde ATO’da düzenlenen dayanışma kahvaltısının ertesinde Güvenpark’a bir yürüyüşle basın açıklaması yapılmıştır. Konu Türkiye’deki bütün hekimleri hatta bütün sağlık elemanlarını ilgilendirdiğinden, ATO diğer Odaları da teşvik ederek Türk Tabipleri Birliği bünyesinde Emekli Hekim Kolu oluşturulmasını sağlamıştır. Komisyon kuruluşundan itibaren yıllardır süren bu açık adaletsizliği dava konusu yapmak istemiş, politikacıların sonuçsuz oyalamalarından ziyade, en gerçekçi girişimin, gereğinde Anayasa Mahkemesi hatta Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine kadar uzanacak biçimde yargıya başvurmak olacağını düşünmüştür. TTB ve ATO avukatları açık bir adaletsizlik ve mağduriyet oluşturan durumu dava konusu yapmayı incelemektedirler; ancak hukukçularca örgütlü toplumsal baskı oluşturulmasının daha sonuç alıcı olabileceği değerlendirilmiştir. ATO-EHK Başkan ve Sekreteri, 2014 Yazından itibaren çalışmalarını TTB Emekli Hekim Kolunu güçlendirmek üzere yoğunlaştırmışlar ve illerde önde gelen Tabip Odalarında Emekli Hekim Komisyonları kurulmasını teşvik etmişlerdir. 1 Haziran 2014 tarihinde TTB’de yapılan toplantıda Emekli Hekim Kolu kurulmuş, başkanlığa ATO heyetinin önerisiyle, uzun yıllardır İstanbul’da emekli hekim komisyonu çalışmalarını canlılıkla yürüten ve en kıdemli meslektaşımız olan Dr. Erdinç Köksal getirilmiştir. Dr. Derman Boztok kol sekreterliğini üstlenirken, Dr. Utku Özcan da Kol Yürütme Kurulunda yer almıştır. ATO Yönetim Kurulunun karar ve destekleriyle, ayda bir kez olmak üzere, Ankara’dan sonra sırasıyla Antalya, Adana, Hatay, İzmir, İstanbul, Balıkesir, Eskişehir, Denizli ve Mersin’de TTB-EHK toplantıları düzenlenmiştir. Her il ziyaretinde genellikle cumartesi öğleden sonra Odada Kol toplantısı ile ülke düzeyinde gelişmeler ve yapılacaklar gözden geçirilmiş, akşam yemeğinde Oda yönetimi ve yeni komisyon üyeleri ile birlikte meslektaş kaynaşması sağlanmıştır. Ertesi pazar günü Odanın emekli hekimlerle düzenlediği kahvaltılı toplantılarda Kol Başkanı Dr. Erdinç Köksal ve Kol Sekreteri Dr. Deniz Keskinler’in sorunlar ve çözümleri içeren slaytlı sunumları, Kol üyelerinin konuşmaları ve katılımcıların tartışmalarıyla ilgili Odanın EHK kurulması kolaylaştırılmıştır. İllerdeki toplantılar ve yapılan ziyaretlerle, tabip odasının ildeki hekimlerin konuya duyarlılığı ve örgütlü dayanışmasını geliştirmesi, çevredeki yerel yönetimler ve ilgili kuruluşlarla iletişim ve katkı sağlama süreçleri de desteklenmiştir. ATO-EHK Sekreteri ayni zamanda TTB-EH Kolu Başkan Yardımcısı olarak örgütlenme sürecinde meslek kuruluşumuzun amaç, hedef ve ilkeleri çizgisinde yönlendirici işlev görmüştür. ATO-EHK, TTB-EHK’nun Ankara’da yetkili makamlar nezdindeki girişimlerinde öncülük ve ev sahipliği yapmıştır. Ortak heyet olarak, başta ücret konusu olmak üzere sorunlar ve çözümlerine ilişkin hazırlanan ANKARA TABİP ODASI 20 dosyalarla TBMM’de Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu üyeleri Türkan Dağoğlu, Hülya Güven ve Komisyon Başkanı Necdet Ünüvar’a ziyaretle görüşmeler yapılmıştır. Yine Maliye Bakanı Baş Yardımcısı Abdullah Erdem Cantimur, Kalkınma Bakanlığı Sağlık ve Sosyal Güvenlik Daire Başkanı Fatih Türkmen makamlarında ziyaret edilerek emekli hekim ve aile hekimleri nöbet konularındaki haksızlıklar iletilmiştir. ATO-EHK başkan ve Sekreteri CHP Genel Başkanı, milletvekilleri ve yetkililerinin katıldığı emeklilerin sorunları toplantısında TTB-EHK’nu temsil ederek sorun ve çözümleri iletmişlerdir. ATO Yönetim Kurulu ve Komisyon heyeti emekli hekimlerin ücret, huzur/ bakım evi, hekim evi, sağlık kuruluşlarında deontolojik öncelik ve ilgi görme, tesislerde indirim sağlanması, eğitim-araştırma hastanelerinde şef ve yardımcılarının emeklilikte üniversitelerle eşitlik hakları gibi sorunlarını programlı olarak TBMM’de hekim milletvekilleriyle görüşmüşlerdir. Hekimlerin, olumsuz sağlık politikaları ve çalışma koşulları nedeniyle meslekten soğuduğunu ve erken emeklilik istemek zorunda kaldıklarını özellikle vurgulamışlardır. Alınan randevularla 2016 yılı başından itibaren sırasıyla CHP Ankara MV Dr. Murat Emir, Sağlık Komisyonu Başkanı AKP Kütahya MV Prof. Dr. Vural Kavuncu, CHP Mersin MV’leri Dr. Hüseyin Çamak ve Prof. Dr. Aytuğ Atıcı ve MHP Denizli MV Emin Haluk Ayhan ile görüşülmüştür. ATO heyeti uzun yıllardır Sağlık Bakanlığında hukuk müşavirliği, müsteşar yardımcılığı ve son olarak Denetim Hizmetleri Başkanlığı (eski adıyla Teftiş Kurulu Başkanlığı) görevinde bulunan Sn. Adem Keskin’i de ziyaret ederek emekli hekimlerin ücret ve diğer sorunlarının çözümü için asıl etkili kurum olarak Bakanlığın çalışmaları hakkında bilgi almış ve dileklerimizi anlatmışlardır. Aynı zamanda bir hekim babası olan Sn. Keskin, emekli hekim ve sağlık personelinin maaş ve diğer sorunlarının Bakanlık olarak bilincinde olduklarını ve Bakanlık Makamının da desteklediği çeşitli düzeltme çalışmalarını sürdürdüklerini, emekli hekim maaşlarındaki adil olmayan düşüşün aktif çalışma sırasındaki gerçek maaş katsayılarında yapılacak düzeltme ile giderilebileceğini, bunun için yasa taslağı çalışmalarının birçok kez ele alındığını, düzenleme arayışlarının devam ettiğini belirtmiştir. Keskin, emekli hekimlerin huzurevi, sosyal tesisler gibi gereksinimleriyle, sağlık kuruluşlarına başvurularında gerekli saygı ve ilgiyi görme, deneyimlerinden yararlanılma gibi konuları da önemli bulduklarını ifade ederek destekleyeceklerini kaydetmiştir. Emekli hekim ve sağlık personelinin sorunlarının çözümlenmesinde Bakanlık ve meslek kuruluşlarının olumlu işbirliğini önemsediklerini ve desteklerinin süreceğini belirtmiş, bu çalışmalarda işbirliği yapılabilecek kuruluşlar konusunda da tavsiyelerde bulunmuştur. Ziyaretlerde bir dosya içinde emekli hekim maaşlarının diğer mesleklerle karşılaştırmalı verileri, Emekli Sandığı, SSK ve Bağ-kur emeklileri arasındaki maaş farkları, ilgili faaliyet dokümanları, Odamız yayınları ve özellikle ATO heyetinin önerisiyle TTB avukatlarınca güncellenen hekim ve emekli hekim maaşlarında katsayının 7000’e yükseltilerek emekliliğe yansıyacak biçimde artış sağlanması hakkındaki yasa teklifi sunulmuştur. EHK kurulan Odaların bulunduğu illerin milletvekilleriyle temas kurmaları ve bu konuların takibi kampanyası başlatılmıştır. Bütün sıralanan temaslar olumlu geçmiş ve emekli hekimlerin sorunlarıyla ilgili savunuculuk ve farkındalık yaratma çalışmalarına katkı sağlamıştır. Parti ayrımı gözetmeksizin TBMM’de hekim MV’leri arasında iletişim ve eşgüdümü sağlayabilecek ve hükümete sorunlarımızı aktarabilecek konumda olan Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Vural Kavuncu, heyetimize ilgi ve yakınlık göstermiştir. Prof. Kavuncu hem bir hekim hem de hekim babası olarak, hekimlerin özlük hakları ve çalışma koşullarını iyileştirmeyi önemsediğini, TBMM bünyesinde bu amaçla yapılacak çalışmalara destek olacağını belirtmiştir. Meslek kuruluşunun örgütlü çalışmaları sonucunda, Başbakan, 12 Mart 2016 tarihinde Van’daki Tıp Bayramı etkinlikleri açıklamasında emekli hekim maaşlarının artırılacağını, hekimlerin dilerlerse 72 yaşına kadar çalışabileceğini, hekime şiddete karşı tutuklama önlemlerinin uygulanacağını belirtmiştir. Bu açıklamaların yapılmış olması örgütlü çabaların başarısının kanıtı olmakla birlikte, henüz herhangi bir sonuç alınmamış olup konunun yakın takibi gerekmektedir. ATO heyeti, TTB EHK Başkanı ile birlikte geçtiğimiz ay içinde Prof. Kavuncu’ya teşekkür ziyaretinde bulunurken, gelişmelerle ilgili ayrıntılı bilgi almış, TTB’ce hazırlanan yasa teklifini ve beklentilerimizi yeniden hatırlatmıştır. ATO heyeti yasa hazırlıklarının doğrudan içinde bulunan Sağlık Bakanlığı Denetim Hizmetleri Başkanına yaptıkları yeni ziyarette ise planlanan maaş artışının katsayı yükseltilmesi ile değil seyyanen olacağını öğrenmişler, katsayı beklentilerini yeniden vurgulamışlardır. OLAĞAN SEÇİMLİ GENEL KURUL ÇALIŞMA RAPORU 21 ATO-EHK, bir yandan yetkili makamlarla maaş ve diğer hakları elde etme çalışmalarını yürütürken, diğer yandan emekli hekimlerin katılımını sağlayarak üye sayısını artırmayı ve emekli hekimlerin sorunlarını çözmeğe yönelik programlarla sosyal ve kültürel nitelikte etkinlikler düzenlemek gibi çalışmaları sürdürmeyi hedeflemektedir. 1 Aralık 2013 tarihinde Atlı Spor Kulübünde canlı bir katılımla yıl sonu dayanışma kahvaltısı düzenlenmişti. 14 Mart 2015 ve 2016 etkinlikleri kapsamında meslekte 40, 50 ve 60 yılını dolduran hekimlere plaket verilmesi törenlerinde Oda Başkanı Prof. Dr. Çetin Atasoy ve Komisyon Başkanı Dr. Utku Özcan ilgiyle karşılanan konuşmalar yaparak hekimleri ATO-EHK çalışmalarına katılmaya çağırmışlardır. ATO Hekim Postası ve internet sayfasında EHK çalışmalarına ilişkin haber ve görüş yazıları yer almaktadır. ATO ve TTB’nin EHK üyeleri komisyonumuzun yönettiği e-posta gruplarında iletişim sağlamaktadır. 2015 yılı sonunda tamamlanan emekli hekimlere yönelik yeni bir anket çalışması internet üzerinden 2016 yılı başında uygulanmaya başlanmış olup sonuçları değerlendirilmektedir. ATO’daki emekli hekim listesi güncellenmesi sürdürülmektedir. Ankara huzur evleri taranmış ve geçtiğimiz ay itibariyle emekli hekim bulunmadığı anlaşılmıştır. Emekli hekim hareketi esas olarak bir emekçi hareketidir. Bu nedenle diğer demokratik emekli kitle örgütleriyle başlatılan iletişim ve işbirliği geliştirilerek sürdürülecektir.

Komisyonumuz, bütün çalışmaları ve istenilen hedeflere ulaşmada zorunlu olan TTB Emekli Hekim Kolunu örgütleme il ziyaretlerini bilinçli ve kararlı biçimde destekleyen Odamızın Yönetim Kuruluna, doğrudan heyete katılan Başkan Prof. Dr. Çetin Atasoy, Veznedar Üye Doç. Dr. Asuman Doğan ile Genel Sekreter Dr. Ebru Basa’ya ve değerli çalışanları Sn. Yasemin Şahingöz ve Sn. Umut Evşen’e emek ve destekleri için teşekkür eder.

Emekli Hekim Komisyonu’nun Mv. Türkan Dağoğlu Ziyareti

Emekli hekimlerin sorunlarını aktarmak ve emekli maaşlarında düzenleme yapılması talebini iletmek için Türk Tabipleri Birliği ve Ankara Tabip Odası yöneticileri ve Emekli Hekim Kolu ve Komisyon üyeleri Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanvekili ve AKP İstanbul milletvekili Prof. Dr. Türkan Dağoğlu ile 23 Ekim 2014 Perşembe günü bir görüşme gerçekleştirdi.  

T.B.M.M.’nde gerçekleşen ziyarete TTB Merkez Konseyi üyesi Dr. Filiz Ünal İncekara, ATO Genel Sekreteri Dr. Ebru Basa, TTB Emekli Hekim Kolu Başkanı Dr. Erdinç Köksal ve ATO Emekli Hekim Komisyonu Başkanı Dr. Utku Özcan katıldı. Ziyaret sırasında emekli hekimlerin maaş katsayılarının diğer meslek sahiplerinin maaş katsayılarına oranla çok düşük olduğunun altını çizen hekimler, emekli olduktan sonra açlık sınırında yaşamaya çalışan hekim meslektaşlarının bulunduğunu; katsayılarının arttırılarak bir an önce bu durumun düzeltilmesi gerektiğini belirttiler. Mv. Dağoğlu da emekli hekimlerin sorunlarının farkında olduğunu ve maaşlarında iyileştirme yapılması için gerekli girişimlerde bulunacağını ifade etti.

Emekli Hekim Komisyonu’nun Maliye Bakan Yardımcısı Abdullah Erdem Cantimur Ziyareti

ATO Genel Sekreteri Dr. Ebru Basa ve ATO Emekli Hekim Komisyonu Başkanı Dr. Utku Özcan 5 Kasım 2014 Çarşamba günü de Maliye Bakan Yardımcısı Abdullah Erdem Cantimur’u makamında ziyaret ettiler. Emekli hekimlerin maaş katsayılarının diğer meslek sahiplerinin maaş katsayılarına oranla çok düşük olduğunu yineleyen hekimler, bugüne kadar yapılan çalışmaların derlendiği komisyon raporunu da Cantimur’a ilettiler.

Bakan Yardımcısı Abdullah Erdem Cantimur komisyon raporunda yer alan sorunlarla ilgili çalışma başlatacağını ve konuyu yakından takip edeceğini söyledi.

Emekli Hekim Komisyonu’nun Kalkınma Bakanlığı Sağlık ve  Sosyal Güvenlik Daire  Başkanı Ziyareti

Ankara Tabip Odası’nın emekli hekim maaşlarının iyileştirilmesi ve sorunlarının çözümü talebiyle yaptığı ziyaretler devam ediyor. Ankara Tabip Odası Yönetim Kurulu üyesi Dr. Asuman Doğan, Türk Tabipleri Birliği Emekli Hekim Kolu İkinci Başkanı ve ATO Onur Kurulu üyesi Dr. Derman Boztok ve Ankara Tabip Odası Emekli Hekim Komisyonu Başkanı Dr. Utku Özcan Kalkınma Bakanlığı Sağlık ve Sosyal Güvenlik Daire  Başkanı Fatih Türkmen’i makamında ziyaret etti. 

21 Ocak 2015 Çarşamba günü yapılan ziyarete Kalkınma Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğü Bilgi ve Belge Yönetimi Daire Başkanı Çağatay Telli de katıldı.

Emekli hekim maaşlarının özellikle diğer meslek mensuplarıyla kıyaslandığında çok düşük olduğu (Bağkur’dan emekli hekim maaşının 800-950 TL, SSK’dan emekli hekim maaşının 1100-1400 TL, Emekli Sandığından emekli hekimlerin ise 1500-2200 TL maaş aldığı) belirtildi. Diğer sağlık personelinin de benzer biçimde mağdur olduğu, temel nedenin gerçek maaşlarda uygun katsayıyla düzeltme yapılmadan ek ödemelerle maaşın oluşturması ve ek ödemelerin emekli maaşlarına yansımaması olduğu vurgulandı. Ülkemizde 130.000 dolayında emekli hekim olduğu, bir araştırmaya gore emekli hekimlerden sadece % 17'sinin geçim sıkıntısı çekmediği diğerlerinin geçim sıkıntısı yaşadığı, bir kısmının da yoksulluk koşullarında hastalık ve bakım gereksinimleri içinde yaşamak zorunda olduğu vurgulandı.  Hekimlerin uzun, zorlu bir eğitimden geçtikleri çoğunlukla yaş haddinden emekli oldukları buna rağmen 30 yılın üzerinde çalışmalarının emekli maaşlarına yansıtılmadığı dile getirildi. Daire başkanına daha önce bu amaçla yapılan görüşmeler, Ankara Tabip Odası, Türk Tabipleri Birliği tarafından çalışmalar ve diğer meslek grupları ile hekim emeklileri arasındaki maaşları kıyaslayan belgeleri içeren bir dosya sunuldu. Heyetimiz tarafından ayrıca Klinik Şefi olarak emek verip, onlarca akademisyen yetiştiren, bilime katkı sağlamış hekimlerin emekliliklerine yansıyan, özlük haklarında iyileşme olması gerektiği;  muayenehanesi olan emekli hekimlerin maaşlarından kazancı dikkate alınmadan doğrudan % 15 oranında destek primi kesildiği, bu kesintinin zaten düşük olan emekli maaşlarının daha da azalmasına yol açtığı dile getirildi. 

Heyet ayrıca aile hekimlerine yeni yüklenen nöbetlerin angarya niteliğinde insane haklarına ve uluslararası çalışma standartlarına aykırı olduğu, hekimlerin dinlenme haklarının ihlal edildiği, mesai saatlerin dışındaki acil vakaların ikinci ve üçüncü basamağa müracaatlarının uygun olduğu ve bunun için hastanelerde acil kadro kapasitesinin artırılması gerektiği belirtildi. Yine hekim ve sağlık personeline şiddetin arttığı, bunda olumsuz sağlık hizmet örgütlenmesinin yanı sıra yöneticilerin özensiz açıklamalarının rol oynadığı hatırlatıldı.

Hekimlerin taleplerini dikkatle dinleyen Fatih Türkmen, gerçekten de düzeltilmesi gereken bir adaletsizilik olduğunun anlaşıldığını, yetki ve çalışmalarının daha çok planlama ve kamu yatırımı alanında olmakla birlikte, özellikle ekonomi koordinasyon kurulunda ve kalkınma planında ve diğer uygun olanaklarda sağlıkçıların mevcut sorunlarını ve çözüm önerilerini dile getireceğini, karşılıklı işbirliğinin sürdürülmesinin yararlı olacağını belirtti.

Heyet, olumlu toplantı için Sayın Türkmen ve Sayın Telli’ye teşekkür ederek Kalkınma Bakanlığından ayrıldı.

Emekli Hekim Komisyonu’nun Sağlık Bakanlığı Denetim Hizmetleri Başkanını Ziyareti

Ankara Tabip Odası Emekli Hekim Komisyonu Başkanı Dr. Utku Özcan ve Komisyon Sekreteri Dr. Derman Boztok 11 Ocak 2016 tarihinde Sağlık Bakanlığı Denetim Hizmetleri Başkanı Av. Adem Keskin’i makamında ziyaret ederek emekli hekimlerin düşük maaş ücretleri başta olmak üzere temel sorunlarını görüşerek Bakanlığın desteğini beklediklerini belirttiler.

Uzun yıllardır Sağlık Bakanlığındaki hukuk müşavirliği ve daha sonra Müsteşar Yardımcılığı görevlerinde bulunan ve kısa süre önce Denetim Hizmetleri Başkanlığı’na (eski adıyla Teftiş Kurulu Başkanlığı) atanan Keskin, emekli hekim ve sağlık personelinin maaş ve diğer sorunlarının Bakanlık olarak bilincinde olduklarını ve Bakanlık Makamının da desteklediği çeşitli düzeltme çalışmalarını sürdürdüklerini belirtti.

Emekli hekim maaşlarındaki adil olmayan düşüşün aktif çalışma sırasındaki gerçek maaş katsayılarında yapılacak düzeltme ile giderilebileceğini belirten Adem Keskin, bunun için yasa taslağı çalışmalarının birçok kez ele alındığını, düzenleme arayışlarının devam ettiğini iletti.

Keskin, emekli hekimlerin huzurevi, sosyal tesisler gibi gereksinimleriyle, sağlık kuruluşlarına başvurularında gerekli saygı ve ilgiyi görme, deneyimlerinden yararlanılma gibi konuları da önemli bulduklarını ifade ederek destekleyeceklerini kaydetti.

Emekli hekim ve sağlık personelinin sorunlarının çözümlenmesinde Bakanlık ve meslek kuruluşlarının olumlu işbirliğini önemsediklerini ve desteklerinin süreceğini belirten Adem Keskin, bu çalışmalarda işbirliği yapılabilecek kuruluşlar konusunda da tavsiyelerde bulundu.

ATO Emekli Hekim Komisyonu ekibi ilgi ve tavsiyeleri için Av. Adem Keskin’e teşekkür ederek kendisini Odamızın düzenleyeceği ilgili yetkililerle yapılacak çalışmalara da davet etti.

Dr. Derman Boztok ve Dr. Utku Özcan, yararlı ve olumlu geçen Denetim Hizmetleri Başkanı Keskin’le yapılan görüşmeden sonra emekli hekim sorunlarının çözümü için diğer kurumlarla da görüşmelerin süreceğini kaydetti.

Geçtiğimiz aylarda ATO heyeti, emekli hekimlerin sorunlarını iletmek için Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanvekili ve dönemin İstanbul milletvekili Prof. Dr. Türkan Dağoğlu, dönemin Maliye Bakan Yardımcısı Abdullah Erdem Cantimur ve Kalkınma Bakanlığı Yönetim Hizmetleri Genel Müdürlüğü Bilgi ve Belge Yönetimi Daire Başkanı Çağatay Telli ile de temaslarda bulunmuştu.

Emekli Hekim Komisyonu’nun Mv. Murat Emir Ziyareti

Ankara Tabip Odası Yönetim Kurulu üyesi Doç. Dr. Asuman Doğan, Emekli Hekim Komisyonu Başkanı Dr. Utku Özcan, Komisyon Sekreteri ve ATO Onur Kurulu üyesi Dr. Derman Boztok ve Oda Çalışanımız Sn. Umut Evşen, 29 Ocak 2016 tarihinde Ankara Milletvekili Dr. Murat Emir’i TBMM’deki makamında ziyaret etti.

ATO Heyeti emekli hekimlerin düşük maaş ücretleri başta olmak üzere temel sorunlarını, göz hastalıkları uzmanı hekim ve aynı zamanda hukuk fakültesi mezunu bir avukat olan Dr. Murat Emir ile görüşerek, Türk Tabipleri Birliği Emekli Hekim Kolu çalışmaları çerçevesinde illere ziyaretle yapılan toplantılarla Tabip Odalarında emekli hekim komisyonları kurulduğunu ve hekim milletvekilleriyle temasa geçildiğini anlatarak TTB ve Kol üyelerinin de selamlarını ilettiler. Dr. Emir’den Mecliste aynı zamanda hekimleri de temsil eden Ankara’lı bir meslektaş olarak desteğini beklediklerini belirttiler.

Dr. Emir, Ankara Tabip Odası ve Türk Tabipleri Birliğine yakınlığı ve hukukçu kimliğiyle emekli hekimlerin vicdanları rahatsız edecek düzeyde adaletsiz ücret ve yetersiz sosyal haklarına ilgi duyduğunu aktarıp, gerek CHP’deki meslektaşları ve gerekse Genel Başkan Sn. Kılıçdaroğlu’nun da emeklilerin sorunlarıyla yakından ilgilendiğini, şimdiye kadar sunulan yasa tasarılarından haberdar olduğunu, ATO Heyetinin kendisine sunduğu dosyayı inceleyerek, parti farkı gözetmeksizin TBMM’de görüşülen sorunları çözmek için ortaklaşa çalışmayı teşvik edeceğini ve sürece yakından destek olacağını belirtti. Eğitim ve Araştırma Hastanelerinden emekli olan şef ve öğretim elemanlarının, üniversiteden emekli olanlarla aralarındaki ücret ve statü adaletsizliğini de bizzat bu kurumlarda çalışarak yaşadığını hatırlattı. Hekimlerin huzurevi, hekimevi, sağlık kuruluşlarına başvurularında deontolojik ilgi görme ve mesleki yaşamlarını toplumsal etkinliklerde sürdürme gibi diğer gereksinimlerinin karşılanması çalışmalarına da katkı vermeye çalışacağını ifade etti.

Dr. Emir, ATO ve TTB ekipleriyle yakın işbirliğini sürdürmeyi ümit ettiğini vurguladı.

ATO Heyeti değerli ilgi ve desteği için Sn Dr. Murat Emir’e teşekkür etti ve bundan böyle Odamız ve TTB’nin kendisiyle karşılıklı yakın işbirliğiyle yürütülecek çalışmalara büyük güç katacağı umudunu ifade etti.

Emekli Hekim Komisyonu’nun TBMM Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Vural Kavuncu Ziyareti

Ankara Tabip Odası Yönetim Kurulu ve Emekli Hekim Komisyonu TBMM Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Vural Kavuncu’yu ziyaret etti.  

Ankara Tabip Odası Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Çetin Atasoy, Yönetim Kurulu Üyesi Doç. Dr. Asuman Doğan, Emekli Hekim Komisyonu Başkanı Dr. Utku Özcan ve Komisyon Sekreteri Dr. Derman Boztok TBMM Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Vural Kavuncu’yu 21 Ocak 2016 tarihinde makamında ziyaret etti. 

ATO heyeti Vural Kavuncu’ya hekimlerin uzun süren eğitimleri ve çok ağır çalışma koşullarına karşın hem aktif çalışma yaşamında hem de emekliliklerinde ücretlerinin yetersiz ve adaletsiz olduğunu, döner sermaye, performans, vb. ek ödentilere dayalı ücretlendirmenin emekli hekim maaşına yansımadığını iletti. Bu sorunların yanısıra, emekli hekimlerin yoksulluk sınırının altında hatta yarısı düzeyindeki aylıklarla hayatta kalmaya çabaladığına dikkat çeken ATO heyeti özlük hakları bakımından diğer meslek gruplarıyla olan aleyhe farkın giderek açıldığını, çok sayıda emekli hekimin barınma ve beslenme sorunuyla yüzyüze olduğunu belirtti.

Döner sermaye, performans ve diğer ek ödentilere dayalı ücretlendirme yerine emekli aylıklarına yansıyacak temel maaşlarda mutlaka iyileştirme yapılması gerektiği, geçmişte bu amaçla TBMM’ye verilen kanun teklifleri olduğu, bu tekliflerde belirtildiği üzere özel hizmet tazminatı, ek göstergelerin artırılması ve makam tazminatı ödenmesi yoluyla hem çalışan hekimlerin, hem de emekli hekimlerin özlük haklarının düzeltilebileceği, yeni meclis döneminde hekimlerin ve sağlık emekçilerinin hükümetten de bu yönde çalışmalar bekledikleri, hekimlerin TBMM’de en yüksek sayıda olduğu bu dönemin önemli bir şans olduğu, kendilerinin değerli koordinasyonunda katılımlı çalışma gruplarıyla en kapsamlı ve sorun çözücü yasa hazırlıklarının yapılabileceği aktarıldı. 

Heyet ayrıca, hekimlerin huzurevi ve hekimevi gereksinimleri, sağlık kuruluşlarında deontolojiye uygun ilgi görme, üniversitelerle Sağlık Bakanlığına bağlı  eğitim ve araştırma kuruluşlarındaki hekimlerin emeklilikte karşılaştığı ücret eşitsizlikleri gibi sorunların da çözümünü dilediklerini belirtti. ATO Emekli Hekim Komisyonu tarafından hazırlanan ve emekli hekimlerin sorunları ve çözüm önerilerini içeren bir dosya Sayın Kavuncu’ya sunuldu.

Sayın Kavuncu’yu ziyareti vesilesiyle toplantıya katılan Kocatepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Başhekimi Doç. Dr. Alpagan Mustaf Yıldırım da ATO heyetinin sunduğu konuların önemli olduğunu ve sorunlara çözüm getirici çalışmaların büyük yarar sağlayacağını belirtti. 

TBMM Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Vural Kavuncu, hem bir hekim hem de hekim babası olarak, hekimlerin özlük hakları ve çalışma koşullarını iyileştirmeyi önemsediğini, TBMM bünyesinde bu amaçla yapılacak çalışmalara destek olacağını belirtti. 

Taraflar toplantının sonunda hekimlerin özlük sorunlarının çözümü doğrultusunda yararlı işbirliğinin devam etmesi dileğini ifade ettiler. 

ATO heyeti Sayın Kavuncu ile danışmanları Sn Hasip Kaya ve Sn Çiğdem Demirkol’a gösterdikleri nazik ve yakın ilgiyle desteğe teşekkür ettiler.

 

Emekli Hekim Anketi-2015 “Hekimlerin gelirleri azalıyor, çalışma koşulları bozuluyor, sağlık hizmeti kalitesizleşiyor!” 

Sağlıkta Dönüşüm Programının hayata geçmesi ile birlikte sağlığın giderek piyasalaştığını, sağlığın hak olmaktan çıkıp para ile satın alınan bir meta haline geldiğini, sağlık hizmetinin niteliğinin yıldan yıla bozulduğunu defalarca dile getirdik. Öte yandan bu program hekimler ve sağlık emekçileri için yaşamı her gün daha da çekilmez hale getirmektedir. Şiddet üreten sağlık ortamı hekimler ve sağlık emekçileri için hakaret, dayak, yaralanmalar ve hatta ölümlerle sonuçlanmaktadır. İş barışımız bozulmuş, dayanışmamız azalmıştır. Hekimler kendilerini mesleki olarak geliştiremez, dahası yıllık izinlerini dahi kullanamaz olmuştur. Sürekli artan iş yükü, önlenemeyen şiddet, bozulan sağlık ortamı karşılığında ne yazık ki sağlık çalışanları emekliliğe yansımadığı için emeklilikte kendilerini açlık ve yoksullukla baş başa bırakan düşük temel ücretlerle, güvencesiz ve sürekli azalan döner sermaye gelirleriyle yüzyüzedir. Hekimler, sağlık çalışanları ve onların emeklileri arttığı ifade edilen refahtan ve kişi başı gelirden yararlanamamıştır. Bir hekim emeklisinin maaşı en fazla yoksulluk sınırının neredeyse yarısı kadardır, açlık sınırının biraz üzerindedir. Artan döviz kurları ve enflasyon karşısında temel ücretler ve güvencesiz gelirler erimektedir.  

Bu ve benzeri saptamaları Ankara Tabip Odası olarak daha önce de yaptık ve yetkilileri ve kamuoyunu olumsuz gidişin tersine çevrilmesi için uyardık, bilgilendirdik.

Sahada yaptığımız bu ve benzeri gözlemlerimizi bilimsel olarak ölçtüğümüz bir anketin sonuçlarını burada sizlerle paylaşıyoruz.  Ankara Tabip Odası’nın 26 Kasım 2015’te üyelerine gönderdiği anketin sonuçlarını açıklıyoruz:

Anketimiz 375 hekim tarafından yanıtlanmıştır.

1)      Yanıt veren hekimlerin %47’si kadın, %53’ü erkektir.

2)      Ünvanlara göre dağılıma bakıldığında %3’ü asistan hekim, %5’i pratisyen hekim, %64’ü uzman hekim, %29’u öğretim üyesidir.

3)      Çalışılan kuruma göre %29’u devlet hastanesinde, %48’i eğitim ve araştırma hastanesinde, %19’u tıp fakültesinde, %4’ü ASM/TSM’de çalışmaktadır.

4)      Çalışma süresine göre hekimlerin %21’i 5 yıldan az, %14’ü 6-10 yıl arası, %24’ü 11-20 yıl arası, %41’i 21 yıldan fazla çalışmıştır. Yani hekimlerin yaklaşık üçte ikisi en az 10 yıllık meslek yaşamına sahiptir.

5)      Sağlıkta Dönüşüm Programı ile yurttaşlarımızın hekime başvuru sayısı hızla artmıştır. 2002’de kişi başı hekime başvuru sayısı 3.1 iken 2014’te 8.3 olmuştur. Bu sayı OECD ülkelerinin ortalamasından hayli yüksektir. Acil servislere her yıl 100 milyondan fazla başvuru olmaktadır; nüfusundan fazla acil servis başvurusu olan tek ülke Türkiye’dir. Bu nedenle hekimler ve sağlık çalışanları son derece ağır bir iş yükü altındadır. Çok sayıda hekim polikliniklerde günde 100’den fazla hasta muayene etmekte, özellikle genç hekimler ve asistanlar ayda 10 güne varan nöbet tutmakta, nöbet sonrası izin kullanamamaktadır. Hekimler ve sağlık emekçileri bu olağanüstü çalışmalarının karşılığını alamamaktadır; iş yükleri giderek artığı alde bir çok hekim gelirlerinin azalması tehlikesiyle karşı karşıyadır. Anketimizden son bir yılda hekimlerin %81’inin döner sermaye gelirlerinin azaldığı, %17’sinin değişmediği, sadece %2’sinin arttığı öğrenilmiştir. Yani 5 hekimden 4’ü bu gelirlerinin azaldığını söylemektedir. Artan hayat pahalılığına, artan iş yüküne karşılık hekimlerin ücretleri azalmıştır.

6)      Üstelik bu azalma hiç de hafife alınır düzeyde değildir:  Azalma oranı hekimlerin %12’sinde %10’dan az, %24’ünde %10-20, %26’sında %21-30, %13’ünde %31-40, %13’ünde %41-50, %8’inde %51-75, %4’ünde %76-100 arasındadır. Azalma oranı neredeyse her üç hekimin 2’si için en az %20 düzeyindedir. %50’den fazla azalma olduğunu belirtenlerin oranı %12.43’tür.

7)      Sağlıkta Dönüşüm Programı’nın hastanelerdeki yüzü olan performansa dayalı ek ödeme, yani “baktığın hasta kadar, yaptığın ameliyat kadar ücret alırsın” dayatması, sağlık hizmetlerinin niteliğinde kabul edilemez aşınmalara yol açmıştır. Hekimler, sağlık hizmetinin ne yönde değiştiğini hem bizlerden hem de Sağlık Bakanlığı’ndan daha iyi değerlendireceklerdir, zira hizmeti doğrudan onlar vermekte, sonuçlarını onlar görmektedir.  Performansa dayalı ek ödeme sisteminin sağlık hizmetinin niteliğini ne yönde etkilediği sorusuna hekimlerin %4’ü arttığı, %18’i değişmediği, %78’i azaldığı yanıtını vermiştir. Neredeyse 5 hekimden 4’ü bu sistemin hastaların sağlığına yaramadığı görüşündedir. Sağlık Bakanlığı’nı bu dramatik bulguyu ciddiye almaya davet ediyoruz.

8)      Sağlık hizmeti ekip işidir. Ekibin uyum içinde, dayanışma halinde çalışması hizmetin niteliğini doğrudan etkileyen bir unsurdur. Ne yazık ki hekimler bu özelliğin de artık kalmadığı kanısındadırlar. Performansa dayalı ek ödeme sistemi ile sağlık çalışanları arasındaki dayanışma ve iş barışının nasıl etkilendiği sorusuna hekimlerin %1’i arttığı, %4’ü değişmediği, %95’i azaldığı yanıtını vermiştir. Hekimlerin neredeyse tamamı iş barışının bozulduğu konusunda ittifak etmiştir. Bu feryadı bakanlık duyacak mıdır?

9)      Sağlığın ticarileşmesi sağlık ortamının moral değerlerini ortadan kaldırmaktadır. Performansa dayalı ek ödeme sistemi ile sağlık alanındakietik dışı uygulamalar ne yönde değişmiştir sorusuna hekimlerin %86’sı arttığı, %9’u değişmediği, %5’i azaldığı yanıtını vermiştir. Performansa dayalı ek ödeme sistemi ile hastayı müşteri olarak görme eğilimi nasıl etkilenmiştir sorusuna ise hekimlerin %91’i arttığı, %9’u değişmediği, %0’a yakını azaldığı yanıtını vermiştir. Hekimler ve sağlık çalışanları etik değerlerin korunduğu bir ortamda çalışmayı arzu etmektedirler. Bu anketin sonuçları hastaların müşteri olarak görülmediği, iyi hekimlik uygulamalarına elverişli bir ortamın yaratılması konusunda Bakanlığa çok iş düştüğünü açıkça ortaya koymaktadır.

10)   Hekimler eskiye oranla hastalarına daha az zaman ayırabilmektedir. Kuşkusuz bunun en önemli nedeni kışkırtılmış sağlık talebidir. Dünya Sağlık Örgütü’nün önerisine göre 20 dakika olması gereken muayene süresi, hekimlerin günde yüzlerce hasta muayene etmeye zorlandığı bugünün koşullarında 3-5 dakikaya inmiştir. Bir yurttaşımız yılda ortalama 8.3 kez hekime başvurmakta olup bu sayı sağlık göstergeleri bizden çok daha iyi olan Finlandiya’nın, İsveç’in neredeyse 3 katıdır. Bu sistemin sonucunda hastalarına ayırdığı sürenin arttığını söyleyen hekim neredeyse yoktur.Hekimlerin %65’i, yani yaklaşık üçte ikisi hastalarına ayırdıkları zamanın azaldığını ifade etmektedir. Bu sistem bizleri hastalarımızı yeterince dinlemekten, muayene etmekten, tedavilerini kendilerine açıklamaktan alıkoymaktadır.

11)   Sağlıkta Dönüşüm Programı şiddet üretmekte, sağlık çalışanları için sıkça hakaret, kimi zaman dayak, hatta ölüm anlamına gelmektedir. Her gün ortalama 30 şiddet vakası Sağlık Bakanlığı’na bildirilmekte, yıllar içerisinde bu sayıda herhangi bir azalma meydana gelmemektedir. Performansa dayalı ek ödeme sistemi sonrası sağlık çalışanlarına yönelik şiddet vakalarının ne yönde değiştiği sorusuna hekimlerin %86’sı arttığı, %13’ü değişmediği, %1’i azaldığı yanıtını vermiştir. Hekimler Sağlıkta Dönüşüm Programı’nın getirdiği performans uygulamasının şiddet ürettiğini tespit etmektedir.

12)  Hekimler ve sağlık çalışanları karşılayamayacakları iş yükünün altında tükenmiştir. Özellikle genç hekimler, asistanlar olmak üzere çok sayıda hekim haftalık 40 saat çalışma süresinin çok üzerinde sürelerde çalışmakta, sık nöbet tutmakta, nöbet sonrası izin kullanamamakta, bazı nöbetlerin ücretini alamamaktadır. Yıllık izinlerin kullanımı dahi sorun olabilmektedir. Performansa dayalı ek ödeme sistemi sonrası yıllık izinleri kullanma olanakları nasıl etkilenmiştir sorusuna hekimlerin %1’i arttığı, %17’si değişmediği, %82’si azaldığı yanıtını vermiştir.

13)   Tıp sürekli gelişen, her yıl yeni tekniklerin, bilgilerin geliştirildiği bir disiplindir. Hekimler hastalarına yararlı olabilmek adına bilgi ve deneyimlerini yaşam boyu korumaya ve geliştirmeye mecburdur. Oysa birçok hekimin bu olanağı giderek azalmaktadır. Performansa dayalı ek ödeme sisteminden sonra meslek içi sürekli eğitim etkinliklerine ayırabildikleri zamanın nasıl etkilendiği sorusuna hekimlerin %1’i arttığı, %25’i değişmediği,%74’ü azaldığı yanıtını vermiştir. Dört hekimden üçü kendisini yeterince geliştiremediğini düşünmektedir.

Sonuç olarak Sağlıkta Dönüşüm Programı ve onun önemli ayaklarından biri olan Performans Sistemi, sağlık ortamında iş barışını ve dayanışmayı bozmuş, hekimlerin iş yükünü olağanüstü artırmış, sağlık hizmetlerini kalitesizleştirmiştir. Hekimler artan iş yüklerine karşın, düşük temel ücretler, emekliliğe yansımayan güvencesiz ödeme sistemleri ile yüz yüzedir. Özellikle son yıllarda belirginleşen döviz kurlarındaki artış ve tetiklediği enflasyon karşısında, hekimlerin gelirleri azalmaktadır. Azalma ciddi oranlardadır ve bu durum hekimlerin çok önemli bir kısmını etkilemektedir.

Emekliliğe yansımayan, güvencesiz, yıldan yıla azalan ücret politikalarından vazgeçilmelidir. Hekimlerin temel ücretleri çok uzun olan eğitim süreleri ve çok ağır olan çalışma koşulları dikkate alınarak bir an önce iyileştirilmelidir.  Hekim maaşlarının emekli aylıklarına yansıması için gerekli düzenlemeler bir an önce yapılmalı, bu amaçla TBMM’ye verilmiş yasa teklifleri gündeme alınmalı ve görüşülmelidir.